Trong quá trình làm dịch vụ khai báo thuế và tư vấn kế toán cho các doanh nghiệp, một trong những câu hỏi chúng tôi nhận được nhiều nhất là: “Nhân viên đã nghỉ việc tháng trước, tháng này công ty mới thanh toán nốt lương thì tính thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) như thế nào?”.
Việc áp dụng sai thuế suất hoặc tính nhầm các khoản giảm trừ trong trường hợp này rất dễ dẫn đến rủi ro bị xuất toán, phạt vi phạm khi cơ quan thuế thanh tra. Dựa trên tinh thần của Công văn 10049/NBI-QLDN1, bài viết này sẽ giúp anh chị kế toán và chủ doanh nghiệp gỡ rối triệt để vấn đề này.
1. Phân Tích Tình Huống Thực Tế
Giả sử người lao động (là cá nhân cư trú) đã chính thức chấm dứt hợp đồng lao động vào ngày 31/07/2026, nhưng theo kỳ hạn thanh toán của công ty, đến ngày 10/8/2026 công ty mới chi trả tiền lương tháng 7/2026.
Lúc này, mối quan hệ lao động đã kết thúc. Theo quy định, khoản tiền công ty trả vào ngày 10/7 được xếp vào trường hợp trả tiền lương cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động. Do đó, cách tính thuế sẽ hoàn toàn khác so với khi nhân viên còn đang làm việc.
2. Nguyên tắc khấu trừ 10% thuế tncn khi nghỉ việc cần nhớ
Thay vì áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần, doanh nghiệp phải thực hiện khấu trừ theo tỷ lệ 10% trên tổng thu nhập trước khi chi trả. Cụ thể như sau:
-
Nếu tổng mức chi trả từ 05 triệu đồng/lần trở lên: Doanh nghiệp bắt buộc phải khấu trừ ngay 10% thuế TNCN trước khi chuyển tiền cho người lao động.
-
Nếu tổng mức chi trả dưới 05 triệu đồng/lần: Doanh nghiệp không tự ý khấu trừ, mà chỉ thực hiện khấu trừ 10% khi cá nhân có yêu cầu.
3. Sai Lầm Thường Gặp Khi Tính Các Khoản Giảm Trừ & Miễn Thuế
Nhiều kế toán viên thường theo thói quen cũ, tiếp tục trừ tiền bảo hiểm và giảm trừ gia cảnh vào tháng lương cuối cùng này. Tuy nhiên, quy định nêu rất rõ:
-
Không áp dụng giảm trừ: Các khoản đóng bảo hiểm bắt buộc, giảm trừ gia cảnh và các khoản giảm trừ khác không được trừ khi thực hiện khấu trừ tạm thời theo tỷ lệ 10%. Những khoản này chỉ được dùng làm căn cứ xác định thu nhập tính thuế khi quyết toán thuế cuối năm hoặc khi áp dụng biểu thuế lũy tiến.
-
Các khoản thu nhập được miễn thuế 10%: Tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ và tiền lương trả cho những ngày chưa nghỉ phép (trong phạm vi điều kiện, mức và thời gian theo pháp luật lao động quy định) sẽ không bị tính vào khoản thu nhập chịu khấu trừ.
-
Lưu ý: Nếu công ty chi trả phần tiền làm thêm giờ, làm đêm hoặc chưa nghỉ phép vượt mức quy định của pháp luật, thì phần vượt mức đó vẫn phải tính vào thu nhập chịu thuế.
4. Giải Pháp Gỡ Khó: Hướng Dẫn Làm Bản Cam Kết
Nếu người lao động không muốn bị trừ 10% thu nhập, họ có thể làm Bản cam kết tạm thời chưa khấu trừ thuế, với điều kiện:
-
Cá nhân phải ước tính được tổng thu nhập chịu thuế trong năm của mình (sau khi giảm trừ gia cảnh) chưa đến mức phải nộp thuế.
-
Khi có bản cam kết hợp lệ, doanh nghiệp sẽ tạm thời không khấu trừ thuế 10%, nhưng vẫn phải tổng hợp danh sách thu nhập của cá nhân đó để báo cáo theo quy định.
-
Trong trường hợp sau đó cá nhân phát sinh thêm thu nhập từ các nguồn khác (kinh doanh, tiền lương nơi khác,…) làm phát sinh số thuế phải nộp, cá nhân đó phải tự chịu trách nhiệm kê khai, quyết toán thuế với nhà nước và chịu hoàn toàn trách nhiệm về tính trung thực của bản cam kết.
Đồng hành cùng sự phát triển của Doanh Nghiệp
Việc cập nhật liên tục các thông tư, công văn thuế là “nỗi ám ảnh” của không ít doanh nghiệp vừa và nhỏ. Để tối ưu hóa quy trình sổ sách, đảm bảo chính xác các nghiệp vụ khai báo thuế và an tâm tập trung vào kinh doanh, việc lựa chọn một đơn vị tư vấn đồng hành là giải pháp tối ưu.
Bài viết liên quan:
